Korzystając z serwisu internetowego wyrażasz zgodę na używanie plików cookie. Pliki cookie możesz zablokować za pomocą opcji dostępnych w przeglądarce internetowej. Aby dowiedzieć się więcej, kliknij tutaj.
x
X

ZAPLANUJ SWÓJ SPACER

TEATRALNY KRAKÓW
HELENY MODRZEJEWSKIEJ

2,883 km
"Kraków to moje rodzinne gniazdo, moja niańka, mój mentor i mistrz" – napisała we Wspomnieniach i wrażeniach Helena Modrzejewska, wielka aktorka polskiej i amerykańskiej sceny XIX wieku. Kobieta i artystka o fascynującej osobowości oraz doświadczeniu życiowym i teatralnym. W Krakowie pamięć o Modrzejewskiej pielęgnują Fundacja Wspierania Badań nad Życiem i Twórczością Heleny Modrzejewskiej oraz instytucje: Narodowy Stary Teatr, Teatr im. Juliusza Słowackiego oraz Archiwum Państwowe w Krakowie. Polecając trasę Szlakiem Heleny Modrzejewskiej, zapraszamy na krótki spacer w obrębie Starego Miasta i opowieść o teatralnym Krakowie oraz życiu polskiej i amerykańskiej gwiazdy.
 
AUTORKA: Agnieszka Wanicka
  • 1.

    DAWNY DOM RODZINNY HELENY MODRZEJEWSKIEJ | ul. Grodzka 22

    Na początek warto zaznaczyć, że sławne nazwisko „Modrzejewska” jest pseudonimem aktorki, wybranym na samym początku scenicznej kariery. Na razie jest rok 1840, a dokładnie 12 październik, godz. 2 w nocy. W kamienicy przy ul. Grodzkiej 38/39 przyszła na świat Helena Jadwiga Misel. Nazwiska ojca dziewczynki nie wpisano w akcie ani urodzenia ani chrztu. Wiadomo, że Helena była córką Józefy z Mizlów Bendowej, pięknej i zaradnej wdowy po Szymonie właścicielu dwóch kamienic na rogu ul. Grodzkiej i pl. Dominikańskiego, gdzie prowadził skład win i cukiernię. O ojcu przyszłej aktorki krążyły po mieście legendy – miał nim być książę Władysław Sanguszko, jednak sama aktorka nazywała ojcem Michała Opida – nauczyciela niemieckiego, greki i łaciny.
    CZYTAJ DALEJ
  • 0,572 km
    10 min
  • 2.

    GIMNAZJUM I LICEUM SIÓSTR PREZENTEK | ul. św. Jana 7

    Szkoła została założona przez Błogosławioną Matkę Zofię Czeską w 1627 roku. Początkowo działała przy ul. Szpitalnej, a od 1726 roku aż po dziś dzień – przy ul. Św. Jana. W latach 1801-1871 Siostry prowadziły tutaj pięcioklasową szkołę podstawową pod nazwą „Główna szkoła żeńska klasztoru św. Jana”, do której uczęszczała Helena Misel.
  • 0,296 km
    5 min
  • 3.

    NARODOWY STARY TEATR IM. HELENY MODRZEJEWSKIEJ | ul. Jagiellońska 5

    Na początek łut szczęścia. Po trudnym okresie teatr krakowski nabierał nowych sił. W 1865 roku dyrekcję objął hrabia Adam Skorupka, który za zebrane wśród zamożniejszych obywateli fundusze przystąpił do zorganizowania nowego życia teatralnego w mieście. Postanowiono sprowadzić nowe dekoracje z Wiednia, wszechstronnego znawcę teatru Jana Tomasza Seweryna Jasińskiego z Warszawy oraz skompletować nowy, młody zespół. Miejsce w zespole znalazła także – gwiazda teatru w Czerniowcach – Helena Modrzejewska.

    CZYTAJ DALEJ
  • 0,382 km
    6 min
  • 4.

    SALON HELENY MODRZEJEWSKIEJ | Ul. Sienna 5

    Podczas swojego pożegnalnego przedstawienia w 1905 roku w Metropolitan Opera House w Nowym Jorku, Modrzejewska miała powiedzieć: „Koniec końców to nie aplauz jest największą nagrodą dla aktora. Jest nią świadomość, że będzie żył w sercu i pamięci widzów”. Najlepszym miejscem, aby sprawdzić jak jej słowa stały się prorocze jest Salon Pani Heleny, gdzie ma siedzibę Fundacja Wspierania Badań nad Życiem i Twórczością Heleny Modrzejewskiej. Pracują tutaj pasjonaci wielkiej aktorki,
    badacze teatru i autorzy licznych publikacji.

  • 0,25 km
    4 min
  • 5.

    ZAKŁAD FOTOGRAFICZNY WALEREGO RZEWUSKIEGO | ul. Westerplatte 11

    Walery Rzewuski (1837-1888) był fotografem i działaczem społecznym. 1 listopada 1867 roku otworzył nowoczesne atelier, największy i najpopularniejszy zakład fotograficzny w Krakowie. Rzewuski był admiratorem teatru, w młodości występował w teatrze amatorskim, był częstym gościem Teatru Krakowskiego. Nowy budynek Teatru Miejskiego (dzisiejszego Teatru im. J. Słowackiego) swój byt zawdzięcza właśnie fotografowi, który w 1872 złożył wniosek w sprawie budowy nowego gmachu i anonimowo ofiarował na ten cel znaczną sumę pieniędzy.
    CZYTAJ DALEJ
  • 0,533 km
    9 min
  • 6.

    TEATR IM. JULIUSZA SŁOWACKIEGO | pl. Św. Ducha 1

    Budynek zaprojektowany przez krakowianina Jana Zawiejskiego, otwarty 21 października 1893 roku. 2 czerwca 1891 Helena Modrzejewska wraz ze swoją dawną
    rywalką Antoniną Hoffmann, położyła pierwszą cegłę na palcu Świętego Ducha pod budowę nowego gmachu teatru. Występowała tutaj zawsze podczas występów gościnnych, po raz ostatni 28 kwietnia 1903, grając w sztuce Protesilas i Laodamia Stanisława Wyspiańskiego. Po przedstawieniu Stanisław Witkiewicz pisał do syna: „Mój złoty! Widziałem wczoraj Laodamię. Cud! Tylko pani Modrzejewska może to grać. Położyłem przy Jej sandałach róże” (J. Szczublewski, Żywot Modrzejewskiej, W. 1975, s. 638). Był to jednocześnie ostatni występ aktorki w ojczyźnie i w ojczystym języku.

  • 0,728 km
    13 min
  • 7.

    HOTEL POLLERA | Ul. Szpitalna 30

    Hotel został założony przez Kaspera Pollera w 1834 roku. Niedawno przeszedł gruntowny remont i dziś należy do jednego z najbardziej eleganckich hoteli w centrum
    Krakowa. Czasy świetności przeżywał na przełomie XIX i XX wieku. Jego ozdobą są witraże autorstwa Stanisława Wyspiańskiego i secesyjny wystrój. W hotelu gościło wielu przedstawicieli świata teatru. Modrzejewska zatrzymała się tutaj w czasie ostatniego pobytu w Krakowie, kiedy przygotowywała się do roli w Protesilasie i aodamii.
    W kwietniu 1903 pisała stąd do Wyspiańskiego: „Drogi Mistrzu! Z wielką radością dowiedziałam się (…), że przedstawienie Laodamii może przyjść do skutku i że Pan będziesz łaskaw ze mną się porozumieć. Będę dziś wieczór od szóstej do siódmej, a ponieważ Pan podobno idzie do teatru, byłoby może wygodnie wstąpić do nas po drodze. Zatem – do widzenia. Mój mąż przysyła ukłony. Z głębokim poważaniem – Helena Modrzejewska”
    (Modrzejewska/Listy. Tom 2, list 1005).

  • 0,122 km
    2 min
  • 8.

    KOŚCIÓŁ ŚWIĘTEGO KRZYŻA | Ul. Świętego Krzyża 23

    Gotycki kościół, którego początki sięgają XIII wieku. Dawniej siedziba zakonu Duchaków. We wnętrzu kościoła znajduje się oryginalne sklepienie palmowe, symbolizujące drzewo życia. To tutaj przywieziono trumnę zmarłej 8 kwietnia 1909 roku w Bay Island Heleny Modrzejewskiej. Pogrzeb odbył się 17 lipca. Z kościoła, kondukt wyruszył pod teatr, a następnie na cmentarz Rakowicki, gdzie zgodnie z życzeniem pochowano aktorkę przy grobie matki (główna aleja, kwatera 54). W kościele św. Krzyża wmurowano epitafium Heleny Modrzejewskiej.